Dziś zamiast czerwonych goździków i rajstop bardziej pożądanymi prezentami dla pań są biżuteria, perfumy, dobra książka, albo zaproszenie. Święto kobiet można fetować na wiele sposobów. Czekają liczne spektakle, seanse i koncerty.
Zacznijmy od historii. Międzynarodowy Dzień Kobiet ma swoje korzenie w ruchach robotniczych i walce kobiet o prawa polityczne oraz pracownicze na przełomie XIX i XX wieku. Pierwsze obchody święta odbyły się w 1909 roku w Stanach Zjednoczonych. A już rok później, podczas Międzynarodowej Konferencji Kobiet Socjalistek w Kopenhadze, zaproponowało ustanowienie Międzynarodowego Dnia Kobiet. Potem święto obchodzono już w kilku krajach europejskich (m.in. Austrii i Niemczech). Podczas obchodów domagano się prawa kobiet do głosowania i obejmowania stanowisk publicznych, praw kobiet do pracy i szkoleń zawodowych oraz zaprzestania dyskryminacji w miejscu pracy.
Data 8 marca (23 lutego według kalendarza juliańskiego) upowszechniła się po strajkach kobiet w Piotrogrodzie (1917 r.), które zapoczątkowały rewolucję lutową w Rosji. Kobiety domagały się „chleba i pokoju”. Cztery dni później abdykował car, a rząd tymczasowy przyznał kobietom prawa wyborcze
Natomiast w 1975 r. Organizacja Narodów Zjednoczonych oficjalnie uznała 8 marca za Międzynarodowy Dzień Kobiet, nadając mu globalny charakter.
Z czerwonym goździkiem
W naszym kraju święto kobiet zyskało niezwykłą popularność w czasach PRL-u. Jednak obchody miały wyraźnie propagandowy charakter. Organizowano akademie, przemówienia i spotkania, podczas których podkreślano rolę kobiet w budowie socjalistycznego państwa. Władze i dyrekcje zakładów pracy wręczały kobietom symboliczne upominki.
Z kolei przy prezentach zostając, najbardziej charakterystycznym symbolem tamtych obchodów, był czerwony goździk. Panie obdarowano również rajstopami, kawą, mydłami czy drobnymi artykułami gospodarstwa domowego. A ponieważ dostępność tych towarów było wówczas trudno, upominki miały wymiar praktyczny.
Osobiście i symbolicznie
W nowej Polsce Dzień Kobiet początkowo przestał się cieszyć zainteresowaniem społeczeństwa. Uznawano go za relikt przeszłości, kojarzył się z propagandą. Z czasem święto wróciło do łask, obchodzone już w bardziej prywatny i symboliczny sposób. Obecnie 8 marca jest okazją do spotkań towarzyskich, przyjmowania życzeń i upominków, ale to również czas mówienia o równości, dzisiejszej roli kobiet w Polsce, ich problemach, ambicjach i wyzwaniach, z którymi się mierzą.
A prezenty? Teraz wybór jest zdecydowanie większy, a dar wcale nie musi być praktyczny. Panowie wybierają spośród biżuterii, kosmetyków czy galanterii. Mile widziane są również książki, płyty, ale także słodkości czy kwiaty (bukiety z goździków też są pożądane, choć w innych niż czerwień kolorach).
Dobrą alternatywą są również różne sposoby na wspólne spędzenie czasu (nie tylko z kimś najbliższym, ale też w wyłącznie damskim gronie). Można postawić na kolację w restauracji, albo weekendowy wypad za miasto (oczywiście zależnie od budżetu i fantazji wycieczka może być również zagraniczna).
Niezawodnym sposobem jest także jakaś kulturalna propozycja. Może być to zaproszenie do teatru, kina, albo na koncert… Wybór jest naprawdę spory!
Poezja i muzyka
A jaką ofertę kulturalną na Dzień Kobiet AD 2026 przygotowano w Częstochowie? Oto kilka możliwości.
Świętowanie można zacząć już od piątku, 6 marca. Na przykład spotkaniem z poezją. Taką propozycję przygotowała Biblioteka Publiczna. W wyremontowanym niedawno gmachu przy Al. NMP 22 (piszemy o tym w Magazynie) o godz. 18 odbędzie się spotkanie z Agnieszką Stapkiewicz, autorką książki „Świrszczyńska. Genialna i nieznana” poświęconej jednej z najciekawszych polskich autorek, która swoim stylem wyprzedzała epokę. Wiersze Anny Świrszczyńskiej przeczyta Agata Ochota-Hutyra, aktorka Teatru im. A. Mickiewicza.
Do teatru warto zajrzeć o godz. 19.30 na rozśpiewany spektakl „W rytmie pomyłek. Kabaret muzyczny” w reżyserii Jerzego Jana Połońskiego. Zabrzmią takie przeboje jak „Za ostatni grosz” i „I Love You”, a wykona je szóstka znakomitych aktorów oraz zespół muzyczny.
Specjalny koncert „Kobiety kobietom” przygotowała na tę okazję Filharmonia Częstochowska. O godz. 19 na jednej scenie spotkają się trzy znakomite wokalistki: Magdalena Meisel, Agnieszka Łazarczyk i Agata Widera. Zabrzmią m.in. „I Wanna Dance with Somebody”, „Felicità” i „Don’t Cry for Me Argentina”. Muzycznym dopełnieniem wydarzenia stanie się wystawa fotografii Agnieszki Małasiewicz.
Muzycznie będzie też w Ośrodku Promocji Kultury „Gaude Mater”. O godz. 18 rozpocznie się tam koncert „French Jazz Project: Tribute to Michel Legrand).
Kabaret i fantastyka
Natomiast 7 marca w teatrze będzie można obejrzeć doskonałą kryminalną komedię „Jak usunąć znajomego?” ze wspomnianą Agatą Ochotą-Hutyrą w jednej z głównych ról. Sobotni spektakl grany będzie o godz. 19 (8 marca tytuł ten również zostanie zaprezentowany, tyle że o godz. 16 i 19).
Z aktorami częstochowskiego teatru będzie można spotkać się tego dnia także podczas innych wydarzeń. O godz. 17 Hanna Zbyryt zaprasza bowiem do Regionalnego Ośrodka Kultury na „Live session”, podczas którego zaprezentuje utwory z projektu „W drodze”. A już o godz. 19 razem z Martą Honzatko i Karolem Czajkowski wystąpi podczas „Nocy kabaretowej” organizowanej w klimatycznym Domie Oliwy na Starym Rynku.
Dawkę doskonałej rozrywki zapewnią również artyści tworzący Kabaret hrAbi, którym na scenie Filharmonii Częstochowskiej towarzyszyć ma Wojtek Kamiński. Program „Być facetem” zaprezentowany zostanie o godz. 16 i 19. Organizatorem wydarzenia jest Impresariat Adria Art.
Dla tych, którzy wolą spotkania z literaturą oraz szeroko pojętą fantastyką najlepszą propozycją będzie XIV Częstochowskie Dzień Fantastyki, który już w południe rozpocznie się w lokalu Lucky Saloon na Biznes Centrum (potrwa aż do późnych godzin wieczornych). Wśród gości m.in. Łukasz Orbitowski i Radek Rak.
Komedia pomyłek i komediodramat
Z kolei na 8 marca, czyli na niedzielę bawić będzie obsada komedii pomyłek „Kłam, kręć i klękaj”, udowadniając, że nawet największe życiowe katastrofy można obrócić w żart. Na scenie m.in. Magdalena Wójcik, a reżyseruje (i gra) Tomasz Dutkiewicz. Spektakl będzie można zobaczyć w filharmonii o godz. 15 i 18.15. Zaprasza Impresariat Adria Art.
Muzycznie będzie za to w Muzeum Monet i Medali Jana Pawła II, gdzie o godz. 17 odbędzie się koncert „Tribute to Tina Turner i Whitney Houston”, a o godz. 19 – „Tribute to Ozzy Osborne”.
W tegoroczny Dzień Kobiet warto zajrzeć również na wernisaże wystaw. 6 marca o godz. 17 w Miejskim Domu Kultury otwarta zostanie zbiorowa ekspozycja organizowana przez Częstochowskie Stowarzyszenie Plastyków im. Jerzego Dudy-Gracza „Co kobiety zmalowały?”, a 8 marca (o tej samej godzinie) w Pawilonie Wystawowym swoją indywidualną wystawę „Co ma przyjść do ciebie, nie przejdzie obok ciebie” otworzy Joanna Ambroz.
A kino? W tym czasie OKF Kino Studyjne „Iluzja” wyświetli thriller historyczny „Pojedynek”, polsko-brytyjską produkcję Jana Komasy „Dobry chłopiec”, nominowany do dziewięciu Oscarów komediodramat „Wartość sentymentalna” oraz „Najbogatszą kobietę świata” z Isabelle Huppert w roli głównej. Dodatkowo 7 marca o godz. 16.15 kino wyświetli kultowy „Popiół i diament” Andrzeja Wajdy (to początek nowego cyklu „WAJDA: RE-WIZJE”), a 8 marca o godz. 15.30 zaprosi na retransmisję koncertu Il Volo.
red., fot. Piotr Dłubak/Teatr im. A. Mickiewicza, materiały Adria Art, OKF, Filharmonia Częstochowska, archiwum Hanny Zbyryt