Na podstawie podpisanego porozumienia Miasto Częstochowa będzie pełniło funkcję operatora programu „Czyste Powietrze” dla gminy Mstów. Wykorzystanie takiego rozwiązania było możliwe dzięki dobrej współpracy z Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach. Połączenie potencjału dwóch samorządów ma ułatwić mieszkańcom Gminy Mstów korzystanie z programu i zwiększyć dostępność oferowanego w jego ramach wsparcia. Podobne porozumienie z Częstochową zawarła również Gmina Rędziny.
W poniedziałek, 5 października podpisano porozumienie między Gminą Mstów a Gminą Miastem Częstochowa, na mocy którego Częstochowa zostaje operatorem programu „Czyste Powietrze” dla mieszkańców Mstowa. Współpraca ułatwi mieszkańcom pobliskiej gminy Mstów dostęp do wsparcia przy wymianie źródeł ciepła, termomodernizacji budynków oraz realizacji inwestycji poprawiających efektywność energetyczną domów. W programie w 2026 roku można otrzymać – w zależności od dochodów oraz zakresu planowanych prac – od 66 tys. zł do 170,1 tys. zł dotacji (maksymalny wariant to termomodernizacja z pompą ciepła – przy wariancie 100 proc. zwrotu).
Zainteresowanie program – po zmianach – jest duże. Miesięcznie to około 100 spotkań i ok. 300 telefonów od osób zainteresowanych udziałem w programie, kierowanych do Wydziału Ochrony Środowiska, Rolnictwa i Leśnictwa Urzędu Miasta Częstochowy.
– To porozumienie jest przede wszystkim praktycznym ułatwieniem dla mieszkańców Gminy Mstów, którzy chcą skorzystać z programu „Czyste Powietrze” i wprowadzić bardziej ekologiczne rozwiązania w swoim gospodarstwie domowym – zapewnia pełniący obowiązki prezydenta Częstochowy Zdzisław Wolski. – Jako lider subregionu chcemy, aby mieszkańcom sąsiedniej gminy łatwiej było skorzystać z dostępnego wsparcia.
Rola operatora jest znacznie szersza niż pomoc przy wypełnieniu wniosku. Trzeba przeprowadzić wnioskodawcę przez kolejne etapy: przygotowanie dokumentów, zweryfikowanie wymagań, złożenie wniosku, przygotowanie dokumentacji dotyczącej płatności, a następnie rozliczenie zakończonej inwestycji.
– Częstochowa jest dla mieszkańców Gminy Mstów naturalnym kierunkiem, tu wiele osób pracuje, mamy wspólną komunikację miejską – wyjaśnia wójt Mstowa Tomasz Gęsiarz. – „Czyste powietrze” jest kolejnym elementem dobrej współpracy. Chcemy skorzystać z doświadczenia i wiedzy pracowników Urzędu Miasta, jako operatora programu.
Dotacje dla mieszkańców są finansowane w ramach krajowego programu „Czyste Powietrze”, a koszty wykonywania przez Częstochowę zadań operatora pokrywa Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska w Katowicach ze środków NFOŚiGW.
– Program po reformie dopuszcza dotacje do wielu inwestycji, które służą poprawie jakości powietrza, a zarazem umożliwiają zmniejszenie kosztów utrzymania domów. Częstochowa w ostatnich latach poprawiła jakość powietrza, ale możemy je nadal poprawiać także we współpracy z innymi gminami, bo zdajemy sobie sprawę, że powietrze z okolicznych gmin napływa też do nas, co ma znaczenie zwłaszcza w okresie zimowym – tłumaczy zastępca prezydenta Łukasz Kot.
Częstochowa pełni rolę operatora programu „Czyste powietrze” – w nowej edycji – od końcówki maja tego roku. Do tej pory udało się przejść procedurę aplikacyjną dla ok. 40 wniosków (w tym wnioski o dofinansowanie, korekty wniosków, dyspozycje wypłaty zaliczki oraz wnioski o płatność), ale zainteresowanie jest duże, co obrazuje przywołana liczba spotkań z potencjalnymi beneficjentami oraz telefonów od osób rozważających złożenie wniosku.
W programie „Czyste Powietrze” w 2026 roku można otrzymać dofinansowanie na wymianę starych źródeł ciepła oraz kompleksową termomodernizację budynku jednorodzinnego. Dotacja przysługuje na
efektywne źródła ciepła: zakup i montaż pomp ciepła (powietrznych, gruntowych) – urządzenie musi znajdować się na liście zielonych urządzeń i materiałów (ZUM) oraz kwalifikowane ogrzewanie elektryczne;
instalacje i systemy grzewcze: instalacja centralnego ogrzewania (c.o.) i ciepłej wody użytkowej (c.w.u.), ogrzewanie podłogowe, a także zbiorniki buforowe i zasobniki c.w.u.;
prace termomodernizacyjne: ocieplenie przegród budowlanych (ścian, dachu, stropu, podłogi) oraz wymiana stolarki okiennej i drzwiowej (w tym bram garażowych);
wentylacja: mechaniczna z odzyskiem ciepła (rekuperacja);
dokumentacja i audyt: wykonanie audytu energetycznego (wymaganego przed rozpoczęciem inwestycji) oraz sporządzenie świadectwa charakterystyki energetycznej (po zakończeniu prac).
W aktualnym naborze programu (zasady po zmianach z lipca 2026 r.) nie ma możliwości dofinansowania do kotłów gazowych oraz olejowych.
źródło UM Częstochowy, fot. Łukasz Kolewiński (UM)
Za treści zawarte w publikacji dofinansowanej ze środków WFOŚiGW w Katowicach odpowiedzialność ponosi Redakcja.
Czytaj także: Bezpłatne lekcje o przyrodzie i klimacie – rusza 19. edycja programu „Kubusiowi Przyjaciele Natury”