Budżet Obywatelski – startuje nowa edycja, jest nowa kategoria i nowe zasady!

Nabór projektów trwa do 21 czerwca. Obok dobrze znanych kategorii ogólnomiejskiej i dzielnicowej, jest także nowa – tzw. pula rewitalizacyjna. Ogólnie do wydania mamy ok. 11,7 mln zł. 

Budżet Obywatelski to wydzielona część budżetu Miasta Częstochowy – dzielona w tym roku (z realizacją zadań w roku 2027 r.) to 11 687 413 zł – o której przeznaczeniu zdecydują w głosowaniu sami mieszkańcy i mieszkanki. W procesie BO może uczestniczyć każda osoba zamieszkała w Częstochowie. Reguły BO są co roku konsultowane w ankiecie online (w ostatniej edycji można było ją wypełniać przy okazji samego głosowania), organizowane jest też wysłuchanie publiczne po każdej edycji – wszystko po to, aby zbierać sugestie, korygować zasady BO, lepiej dopasowywać go do potrzeb społeczności lokalnej.  

– Pamiętam początki Budżetu Obywatelskiego – kiedy jeszcze nazywał się „partycypacyjnym”– mówi pierwszy zastępca prezydenta Częstochowy Zdzisław Wolski. – Byliśmy wśród tych miast, które weszły w tę inicjatywę, gdy jeszcze nie było takiej konieczności prawnej. Stawialiśmy bowiem i stawiamy na inicjatywy społeczne, współpracę – mieliśmy zawsze świadomość, że wiele zadań, które realizują sami mieszkańcy, społecznicy, wolontariusze, jest w istocie bardziej efektywnych niż te organizowane z poziomu nawet najbardziej kompetentnych urzędników. (…) Stale wyciągamy też wnioski, utrzymując w BO to, co dobre, a modyfikując to, w czym widzimy potrzebę zmian. 

I dwie takie istotne zmiany wprowadzone zostają w 13. edycji BO – tej, która właśnie zaczyna się naborem projektów. Nowością jest zatem tzw. pula rewitalizacyjna – środki na projekty rewitalizacyjne (580 tys. zł). Projekty takie muszą być położone na wyznaczonym dla Miasta obszarze rewitalizacji – chodzi przede wszystkim o tereny dzielnic Stare Miasto, Śródmieście, Podjasnogórska, Raków i Ostatni Grosz. Projekty muszą też być zgodne z celami i kierunkami działań w Gminnym Programie Rewitalizacji dla Miasta Częstochowy. Ich katalog jest jednak na tyle szeroki, że naprawdę łatwo wpisać swój pomysł w wymogi projektu rewitalizacyjnego. 

Rewitalizacja to proces wyprowadzania ze stanu kryzysowego obszarów zmagających się m.in. z problemami społecznymi, gospodarczymi czy przestrzennymi. Nie chodzi tylko o remonty i „twarde” inwestycje w infrastrukturę, ale także działania na rzecz jakości życia, integracji społecznej, funkcjonowania lokalnych społeczności. Projektem rewitalizacyjnym może więc być równie dobrze pomysł na stworzenie miejsca spotkań dla ludzi czy na zagospodarowanie jakiejś przestrzeni publicznej, ale może nim być także pomysł na działania społeczne czy aktywizujące mieszkańców. Więcej o puli rewitalizacyjnej można przeczytać na poświęconej jej podstronie BO w Częstochowie

W 13. edycji BO jest też nowa zasada dotycząca projektów na terenach miejskich jednostek organizacyjnych (szkół, bibliotek, obiektów MOSiR, Schroniska dla Bezdomnych Zwierząt, domów pomocy społecznej czy jednostek Ochotniczej Straży Pożarnej). Nie będzie można zgłaszać projektów dotyczących terenów tych jednostek, jeśli dotyczące jej zadanie  inwestycyjne lub nieinwestycyjne (np. remont albo cykl spotkań) zostało wybrane do realizacji w poprzedniej edycji BO. 

Projekty możemy zgłaszać poprzez platformę internetową BO w Częstochowie – tam też znajdziemy chyba wszystkie odpowiedzi na pytania związane z całą procedurą. Nie jest ona trudna. Nie może taka być, jeśli w BO ma uczestniczyć jak najwięcej chętnych – także na etapie składania projektów. 

BO istnieje w Polsce od roku 2011 – pionierem był tu Sopot. W Częstochowie BO pierwotnie nazywał się „budżetem partycypacyjnym” – a więc włączającym mieszkańców w proces podejmowania decyzji i wydawania środków. Ogólnokrajowe regulacje dotyczące BO weszły w życie w roku 2018 – do ustaw o samorządach gminnym, powiatowym i województwa dodano przepisy na temat BO. Regulaminy lokalnych BO określają uchwały rad jednostek samorządu. W miastach na prawach powiatu BO jest obowiązkowy i musi wynosić minimum 0,5 proc. wydatków w stosunku do wartości budżetu w poprzednim roku. 

materiały: UM Częstochowa