{"id":86917,"date":"2022-07-15T20:46:06","date_gmt":"2022-07-15T20:46:06","guid":{"rendered":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/?p=86917"},"modified":"2022-07-15T20:46:08","modified_gmt":"2022-07-15T20:46:08","slug":"olsztynski-zamek-kuznia-tajemnic","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/?p=86917","title":{"rendered":"Olszty\u0144ski zamek \u2013 ku\u017ania tajemnic. Jakie sekrety kryje jurajska warownia?"},"content":{"rendered":"\n

Czy nowy sezon prac na zamku w jurajskim Olsztynie przyniesie kolejne sensacyjne odkrycia? Archeolodzy nie wykluczaj\u0105, bo to wzg\u00f3rze lubi zaskakiwa\u0107 badaczy.<\/h2>\n\n\n\n

\u201eZwi\u0119kszenie atrakcyjno\u015bci Zamku Olsztyn poprzez wykonanie niezb\u0119dnych prac konserwatorskich i restauratorskich” \u2013 to tytu\u0142 projektu, kt\u00f3ry w jurajskiej warowni od 2018 roku realizuje Fundacja Wsp\u00f3lnoty Gruntowej wsi Olsztyn (fundacja utworzona w\u0142a\u015bciciela gruntu, czyli Wsp\u00f3lnot\u0119 Gruntow\u0105 wsi Olsztyn).<\/p>\n\n\n\n

Prace trwaj\u0105 dzi\u0119ki Unii Europejskiej, kt\u00f3ra przyzna\u0142a projektowi wielomilionow\u0105 dotacj\u0119. Oceni\u0142a go niezwykle wysoko, gdy\u017c na li\u015bcie rankingowej – w gronie 38 zwyci\u0119zc\u00f3w konkursu – uplasowa\u0142 si\u0119 on na trzeciej pozycji. Wyprzedzi\u0142y go jedynie wnioski z Jasnej G\u00f3ry i zamku w Ogrodzie\u0144cu. Projekt za\u0142o\u017cy\u0142 przeprowadzenie interdyscyplinarnych bada\u0144 na zamku, m.in. archeologicznych i przyrodniczych oraz wykonanie niezb\u0119dnych prac konserwatorskich i restauratorskich, kt\u00f3re sprawi\u0105, \u017ce warownia stanie si\u0119 atrakcyjna i bezpieczna dla turyst\u00f3w z regionu i ca\u0142ej Polski.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zamek w Olsztynie (fot. Miko\u0142aj Urbanowski)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Wsp\u00f3lnota postawi\u0142a sobie ambitny cel: wszystko ma si\u0119 odbywa\u0107 z poszanowaniem dla zabytku i cennej przyrody w jego otoczeniu. Dlatego nad realizacj\u0105 przedsi\u0119wzi\u0119cia czuwaj\u0105 fachowcy. Projekt i dotychczasowe prace by\u0142y na bie\u017c\u0105co konsultowane i uzgadniane z konserwatorem zabytk\u00f3w oraz konserwatorem przyrody. Natomiast nadz\u00f3r archeologiczny (paleolit) i przyrodniczy nad projektem sprawuje Fundacja Przyroda i Cz\u0142owiek<\/a>. To ona od pocz\u0105tku przekonywa\u0142a Wsp\u00f3lnot\u0119 Gruntow\u0105 wsi Olsztyn, \u017ce ochrona przyrody i dziedzictwa kulturowego mo\u017ce i\u015b\u0107 w parze z turystyk\u0105, \u017ce mo\u017cna na ni\u0105 zdobywa\u0107 \u015brodki i mo\u017cna si\u0119 dzi\u0119ki temu rozwija\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Zabytek potrzebuje pieni\u0119dzy<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Pocz\u0105tkowo zak\u0142adano, \u017ce projekt zostanie zrealizowany w cztery lata. Olszty\u0144skie wzg\u00f3rze odkrywaj\u0105c kolejne tajemnice zweryfikowa\u0142o jednak te plany. Projekt zosta\u0142 przed\u0142u\u017cony do ko\u0144ca marca 2023 roku i ju\u017c teraz wiadomo, \u017ce nie uda si\u0119 w jego ramach zrealizowa\u0107 wszystkich zamierze\u0144. Warownia i jej otoczenie to ku\u017ania kolejnych sensacji archeologicznych i przyrodniczych.<\/p>\n\n\n\n

– By je odkrywa\u0107 i udost\u0119pnia\u0107 przysz\u0142ym pokoleniom, potrzebne s\u0105 fundusze \u2013 m\u00f3wi W\u0142odzimierz Nabia\u0142ek, przewodnicz\u0105cy Wsp\u00f3lnoty Gruntowej wsi Olsztyn. Ca\u0142y czas szuka \u017ar\u00f3de\u0142 finansowania pisz\u0105c kolejne projekty i staraj\u0105c si\u0119 o kolejne granty.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zamek w Olsztynie (fot. Miko\u0142aj Urbanowski)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Olszty\u0144ski zamek \u2013 ku\u017ania tajemnic<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

W ramach projektu uda\u0142o si\u0119 ju\u017c m.in. nadbudowa\u0107 i zabezpieczy\u0107 mury G\u00f3rnego Zamku oraz wie\u017cy cylindrycznej, co jest widoczne dla wszystkich wje\u017cd\u017caj\u0105cych do Olsztyna od strony Cz\u0119stochowy. G\u0142\u00f3wne prace trwa\u0142y jednak w obr\u0119bie Baszty Studziennej i s\u0105siaduj\u0105cej z ni\u0105 Jaskini Zamkowej Dolnej – po p\u00f3\u0142nocno-wschodniej stronie zamku.<\/p>\n\n\n\n

Dotychczas odtworzono oryginalne kondygnacje Baszty Studziennej, zrekonstruowano okna i otwory strzelnicze, zadaszono j\u0105. Wewn\u0105trz powsta\u0142a klatka schodowa, w kt\u00f3rej po drewnianych schodach mo\u017cna wej\u015b\u0107 na poszczeg\u00f3lne poziomy. W przysz\u0142o\u015bci w tej cz\u0119\u015bci zamku znajdzie swoje miejsce muzeum. W Baszcie Studziennej odkryto tak\u017ce wykut\u0105 w skale zamkow\u0105 studni\u0119. Dzia\u0142aj\u0105cy w ramach projektu archeolog dr Czes\u0142aw Hadamik, kt\u00f3ry doskonale zna olszty\u0144ski zamek, a na Jurze bada\u0142 m.in. wczesno\u015bredniowieczn\u0105 osad\u0119 w D\u0105browie Zielonej, p\u00f3\u017ano\u015bredniowieczn\u0105 stra\u017cnic\u0119 w \u0141utowcu i zamek w Mirowie, ods\u0142oni\u0142 doln\u0105 kondygnacj\u0119 Baszty Studziennej, ustali\u0142 kraw\u0119d\u017a studni i odkopa\u0142 oko\u0142o 10 jej metr\u00f3w. Badacz uczytelni\u0142 tak\u017ce trzy filary mostu zlokalizowanego na terenie Zamku Dolnego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zamek w Olsztynie (fot. Miko\u0142aj Urbanowski)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Sensacyjnych odkry\u0107 dokonano tak\u017ce w ramach projektu w Jaskini Zamkowej Dolnej, kt\u00f3ra jest wpisana do rejestru zabytk\u00f3w jako archeologiczne stanowisko \u015brodkowopaleolityczne. Badacze pod kierunkiem dra Miko\u0142aja Urbanowskiego, znanego polskiego archeologa, odkrywcy pierwszych szcz\u0105tk\u00f3w neandertalczyka na p\u00f3\u0142noc od Karpat, dzi\u015b pracownika Fundacji Przyroda i Cz\u0142owiek, spodziewali si\u0119 znale\u017a\u0107 pozosta\u0142o\u015bci po obozowisku neandertalczyk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Jak wspomina dr Urbanowski, oczekiwania nie by\u0142y du\u017ce, poniewa\u017c spodziewano si\u0119, \u017ce po wcze\u015bniejszych badaniach nie zosta\u0142o ju\u017c wiele do odnalezienia. Jednak znaleziska zwi\u0105zane z neandertalczykami s\u0105 na tyle rzadkie i cenne, \u017ce prace zaplanowano naprawd\u0119 bardzo starannie. Op\u0142aca\u0142o si\u0119, bo w jaskiniowym namulisku wci\u0105\u017c zalega\u0142y narz\u0119dzia krzemienne, b\u0119d\u0105ce pozosta\u0142o\u015bci\u0105 po neandertalskich \u0142owcach.<\/p>\n\n\n\n

Na prawdziw\u0105 sensacj\u0119 archeolodzy natrafili jednak po\u015brodku Jaskini Zamkowej Dolnej – odkryli tam pozosta\u0142o\u015bci \u015bredniowiecznego pieca dymarskiego do wytopu metalu. Ku\u017ania dzia\u0142a kilkadziesi\u0105t lat, zlikwidowano j\u0105 pod koniec XV wieku, gdy zdecydowano si\u0119 przeznaczy\u0107 t\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 zamku na cele mieszkalne i reprezentacyjne. Jaskinia sta\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas zamkow\u0105 spi\u017carni\u0105, w kt\u00f3rej trzymano zapasy, mi\u0119dzy innymi beczki marynowanych rydz\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Nowy sezon, nowe odkrycia<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Prace w ramach projektu maj\u0105 trwa\u0107 do ko\u0144ca 2022 roku. Skoncentruj\u0105 si\u0119 na przygotowaniu do udost\u0119pnienia turystycznego odkrytych ju\u017c tajemnic zamkowych i ich uatrakcyjnieniu, np. przy studni zostanie zrekonstruowane ko\u0142o do wyci\u0105gania wody.<\/p>\n\n\n\n

Archeolodzy nie powiedzieli jednak ostatniego s\u0142owa i nie wykluczaj\u0105, ze ten sezon przyniesie kolejne sensacyjne odkrycia. Dr Miko\u0142aj Urbanowski b\u0119dzie kontynuowa\u0142 prace w Schronisku Kaflowym, w s\u0105siedztwie dawnego mostu zamkowego. W ubieg\u0142ym sezonie znalaz\u0142 tam pi\u0119kny kafel renesansowy z wizerunkiem sokolnika. Odkryto tak\u017ce szczelin\u0119 w pobli\u017cu budynk\u00f3w bramnych, kt\u00f3ra daje nadziej\u0119 na dalsze sensacje. Z kolei dr Czes\u0142aw Hadamik koncentruje si\u0119 na odkrywaniu mur\u00f3w dawnych zabudowa\u0144 bramnych.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zamek w Olsztynie (fot. Miko\u0142aj Urbanowski)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Z ciekawostek<\/strong>…<\/h4>\n\n\n\n

Szcz\u0105tki ssak\u00f3w udomowionych i dziko \u017cyj\u0105cych, kt\u00f3re zosta\u0142y odnalezione podczas prac wykopaliskowych prowadzonych na zamku w Olsztynie w ramach projektu przez dra Czes\u0142awa Hadamika, zosta\u0142y gruntownie przebadane, a nast\u0119pnie opracowane w pracy magisterskiej Marty Mr\u00f3z. Praca ta nosi tytu\u0142 \u201eSzcz\u0105tki zwierz\u0105t ze \u015bredniowiecznego zamku w Olsztynie k. Cz\u0119stochowy\u201d i zosta\u0142a napisana pod kierunkiem prof. Krzysztofa Stefaniaka w Instytucie Biologii \u015arodowiskowej, w Zak\u0142adzie Paleozoologii Wydzia\u0142u Nauk Biologicznych Uniwersytetu Wroc\u0142awskiego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zamek w Olsztynie (fot. Miko\u0142aj Urbanowski)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki temu wiemy, co kr\u00f3lowa\u0142o na sto\u0142ach olszty\u0144skiego zamku. Mieszka\u0144cy warowni, spo\u017cywali g\u0142\u00f3wnie wo\u0142owin\u0119. Ch\u0119tnie jednak jadali tak\u017ce \u015bwinie i owce. \u015awiadczy o tym znaczna obecno\u015b\u0107 szcz\u0105tk\u00f3w tych zwierz\u0105t w badanym materiale. Na tym jednak karta da\u0144 si\u0119 nie ko\u0144czy. W \u017cyciu mieszka\u0144c\u00f3w zamku spor\u0105 rol\u0119 odgrywa\u0142o te\u017c \u0142owiectwo. Odkryto szcz\u0105tki dzikich zwierz\u0105t: nied\u017awiedzia, jelenia szlachetnego, zaj\u0105ca szaraka. Dziczyzna stanowi\u0142a uzupe\u0142nienie diety zamkowych gospodarzy i \u015bwiadczy\u0142a o ich wysokim statusie. W kuchni wykorzystywano tak\u017ce ptaki, ale szczeg\u00f3\u0142owa analiza ich szcz\u0105tk\u00f3w zostanie przeprowadzona na kolejnym etapie bada\u0144. Autorka pracy podkre\u015bla, \u017ce byd\u0142o i owce stanowi\u0142y r\u00f3wnie\u017c \u017ar\u00f3d\u0142o mleka, z kt\u00f3rego wyrabiano sery.<\/p>\n\n\n\n

mat. Fundacji Przyroda i Cz\u0142owiek<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czytaj tak\u017ce: Niedzielne zwiedzanie zamku w Olsztynie. W kolejce ustawi\u0142o si\u0119 ponad 1 tys. os\u00f3b!<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czy nowy sezon prac na zamku w jurajskim Olsztynie przyniesie kolejne sensacyjne odkrycia? Archeolodzy nie wykluczaj\u0105, bo to wzg\u00f3rze lubi zaskakiwa\u0107 badaczy. \u201eZwi\u0119kszenie atrakcyjno\u015bci<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":86920,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[41,3,31,94,4,2],"tags":[5240,201,5648,443],"class_list":["post-86917","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-edukacja","category-czestochowa-informacje","category-podroze","category-polecane","category-region","category-wiadomosci","tag-fundacja-przyroda-i-czlowiek","tag-olsztyn","tag-wspolnota-gruntowa-wsi-olsztyn","tag-zamek"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/86917","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=86917"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/86917\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":86935,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/86917\/revisions\/86935"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/86920"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=86917"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=86917"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=86917"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}