Dziura ozonowa od lat jest przedmiotem zmartwie\u0144 naukowc\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie. Walka o przywr\u00f3cenie odpowiedniej kondycji ozonosferze \u2013 tak wa\u017cnej dla zdrowia i \u017cycia nie tylko ludzi, ale tak\u017ce zwierz\u0105t i ro\u015blin \u2013 zjednoczy\u0142a ekspert\u00f3w i polityk\u00f3w z wielu zak\u0105tk\u00f3w globu. A co najwa\u017cniejsze, przynosi efekty. Z inicjatywy Organizacji Narod\u00f3w Zjednoczonych 16 wrze\u015bnia obchodzony jest Mi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Ochrony Warstwy Ozonowej. <\/p>\n\n\n\n
Znajduj\u0105ca si\u0119 w odleg\u0142o\u015bci 10-50 km od powierzchni Ziemi ozonosfera spe\u0142nia istotn\u0105 funkcj\u0119 w kontek\u015bcie dzia\u0142ania ca\u0142ej naszej planety. Rol\u0105 obecnych w tej cz\u0119\u015bci stratosfery cz\u0105steczek ozonu jest poch\u0142anianie promieniowania ultrafioletowego. Jego ograniczanie jest niezwykle wa\u017cne, poniewa\u017c w nadmiernej ilo\u015bci jest zab\u00f3jcze dla organizm\u00f3w \u017cywych \u2013 zar\u00f3wno zwierz\u0105t, jak i ro\u015blin. Wieloletnie zaniedbania ludzko\u015bci doprowadzi\u0142y jednak do degradacji warstwy ozonowej. G\u0142\u00f3wnych przyczyn tego negatywnego zjawiska eksperci upatruj\u0105 w szerokim wykorzystywaniu substancji zubo\u017caj\u0105cych t\u0119 warstw\u0119. W\u015br\u00f3d nich wymienia si\u0119 freony, kt\u00f3re jeszcze nie tak dawno s\u0142u\u017cy\u0142y m.in. jako czynniki ch\u0142odz\u0105ce w lod\u00f3wkach i urz\u0105dzeniach klimatyzacyjnych. <\/p>\n\n\n\n
\u2013 Dziura ozonowa to nic innego ni\u017c spadek st\u0119\u017cenia ozonu w stratosferze. To zjawisko, kt\u00f3re jest bardzo niebezpieczne dla zdrowia i \u017cycia ludzi. Zbyt du\u017ca ekspozycja na promienie ultrafioletowe mo\u017ce bowiem przyczynia\u0107 si\u0119 do wielu problem\u00f3w. Najpowa\u017cniejsze z nich to uszkadzanie w\u0142\u00f3kien kolagenowych w sk\u00f3rze, prowadz\u0105ce do przyspieszania procesu starzenia si\u0119, a tak\u017ce powodowanie nowotwor\u00f3w sk\u00f3ry, uszkadzanie \u0142a\u0144cuch\u00f3w DNA czy nawet degeneracja oczu w postaci za\u0107my. Dodatkowo, intensywna emisja UV to tak\u017ce zagro\u017cenie dla ca\u0142ego ekosystemu naszej planety. Ro\u015bliny wystawione na zab\u00f3jcze promieniowanie s\u0105 nara\u017cone m.in. na k\u0142opoty zwi\u0105zane z procesem wzrostu \u2013 m\u00f3wi Dawid Okr\u00f3j, specjalista ds. ochrony \u015brodowiska z Amest Sp. z o.o. <\/p>\n\n\n\n
Na ratunek ozonosferze
Problemy zwi\u0105zane z powstaniem dziury ozonowej zosta\u0142y zauwa\u017cone przez naukowc\u00f3w w II po\u0142owie XX wieku. Nied\u0142ugo p\u00f3\u017aniej, jeszcze w latach 80., podj\u0119to dzia\u0142ania, kt\u00f3rych celem by\u0142a odbudowa ozonosfery, zdegradowanej m.in. przez freony i halony. 16 wrze\u015bnia 1987 roku \u2013 pod auspicjami Organizacji Narod\u00f3w Zjednoczonych \u2013 podpisany zosta\u0142 Protok\u00f3\u0142 Montrealski. Dzi\u0119ki niemu, a tak\u017ce innym porozumieniom o charakterze mi\u0119dzynarodowym, uda\u0142o si\u0119 powstrzyma\u0107 emisj\u0119 zwi\u0105zk\u00f3w chemicznych niszcz\u0105cych ozon. Do dzi\u015b emisja freonu spad\u0142a o ok. 90 proc., a od 2000 r. warstwa ozonowa odbudowuje si\u0119 w tempie ok. 2 proc. rocznie.
W ten spos\u00f3b doprowadzono do sytuacji, w kt\u00f3rej pok\u0142ady ozonu w stratosferze s\u0105 coraz wi\u0119ksze. Wed\u0142ug informacji przekazanych w 2019 r. przez Program \u015arodowiskowy Organizacji Narod\u00f3w Zjednoczonych, problem mo\u017ce zosta\u0107 w pe\u0142ni za\u017cegnany ju\u017c za 30-40 lat. <\/p>\n\n\n\n
Walcz\u0105c z dziur\u0105 ozonow\u0105 walczymy z globalnym ociepleniem
Eksperci z Uniwersytetu Nowej Po\u0142udniowej Walii w Sydney wykazali, \u017ce przeciwdzia\u0142anie dalszej degradacji ozonosfery, polegaj\u0105ce na zaprzestaniu emisji m.in. freon\u00f3w, w wydatny spos\u00f3b przyczyni\u0142o si\u0119 do powstrzymywania innego \u015bwiatowego problemu, jakim jest globalne ocieplenie. Zdaniem naukowc\u00f3w, gdyby nie zrezygnowano z u\u017cycia tych szkodliwych substancji, temperatura na Ziemi w 2050 r. by\u0142aby wy\u017csza prawie o 1\u00b0C, a w niekt\u00f3rych regionach, np. w Arktyce, nawet o 4\u00b0C.
\u2013 Dzi\u015b \u015bwiat stoi przed konieczno\u015bci\u0105 przeciwdzia\u0142ania wielu problemom ekologicznym. Walka z dziur\u0105 ozonow\u0105 czy globalnym ociepleniem nale\u017c\u0105 do najwa\u017cniejszych z nich. R\u00f3wnie du\u017cym wyzwaniem jest edukacja ca\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa. Musimy nieustanie pokazywa\u0107, \u017ce ka\u017cde dzia\u0142anie cz\u0142owieka ma wp\u0142yw na to, jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142 nie tylko \u015bwiat, w kt\u00f3rym my \u017cyjemy, ale tak\u017ce ten, kt\u00f3ry pozostawimy kolejnym pokoleniom \u2013 podkre\u015bla Dawid Okr\u00f3j. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Dziura ozonowa jest coraz mniejsza. To efekt wysi\u0142k\u00f3w ca\u0142ego \u015bwiata. Dziura ozonowa od lat jest przedmiotem zmartwie\u0144 naukowc\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie. Walka o przywr\u00f3cenie<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":21254,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[29,94,2],"tags":[],"class_list":["post-21252","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekologia","category-polecane","category-wiadomosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21252","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21252"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21252\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21253,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21252\/revisions\/21253"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21254"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21252"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21252"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gazetaregionalna.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21252"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}